100 lat beztroskiego serwisu. Jubileusz Sanssouci marki Rosenthal

Jubileusz serwisu stał się okazją do przypomnienia historii kolekcji, w której przez dekady zmieniały się dekoracje, ale została zachowana jej charakterystyczna forma. Nazwa Sanssouci pochodzi z języka francuskiego i oznacza „bez trosk”. Tak Fryderyk II Wielki nazwał swoją letnią rezydencję w Poczdamie – miejsce stworzone z myślą o odpoczynku od dworskiego ceremoniału. Rokokowa architektura pałacu z czasem stała się jednym z symboli XVIII-wiecznej kultury europejskiej.

Epoka ta była również szczególnym momentem w historii porcelany. Nazywana „białym złotem” stanowiła przedmiot pożądania europejskich dworów, a zastawa stołowa służyła nie tylko celom użytkowym. Jej forma i dekoracja były także sposobem demonstrowania statusu, gustu i prestiżu.

Do dziedzictwa tej epoki odwołał się później Rosenthal. Pałacem Sanssouci wytwórnia inspirowała się już w 1884 roku, natomiast serwis, który znamy dzisiaj, powstał w 1926 roku.

Projekt Karla Bayreuthera

Autorem Sanssouci był Karl Bayreuther. Zaprojektowany przez niego serwis należał do pierwszych tego typu kolekcji produkowanych przez Rosenthal. Jego charakterystycznym elementem stał się relief odwołujący się do bogatego języka dekoracyjnego XVIII wieku.

Bayreuther połączył historyzującą ornamentykę z możliwościami przemysłowej produkcji porcelany. Powstała forma wystarczająco charakterystyczna, by zachować własną tożsamość mimo zmieniających się mód i kolejnych dekoracji.

Właśnie ta zdolność do przyjmowania nowych dekoracji bez utraty pierwotnego charakteru okazała się jednym z kluczy do długowieczności serwisu. Przez sto lat zmieniały się kolory, ornamenty i sposoby wykorzystania złota, ale pozostawały delikatna materia porcelany i rozpoznawalny relief.

Sanssouci Gold, Diplomat i Ramona

Jednym z najbardziej znanych wariantów serwisu jest Sanssouci Gold, wprowadzony na początku lat 90. XX wieku. Porcelanę w subtelnym odcieniu kości słoniowej uzupełnia linearne złocenie, podkreślające dekoracyjny charakter form.

Inny kierunek reprezentują Sanssouci Diplomat i Sanssouci Ramona, wykorzystujące ornamentykę kwiatową. Poszczególne wersje pokazują, jak ta sama forma może zmieniać charakter pod wpływem dekoracji – od bardziej powściągliwej po zdecydowanie ornamentalną.

Sanssouci, obok słynnej Białej Marii, pozostaje do dziś jedną z klasycznych kolekcji Rosenthal. Jego historia nie zakończyła się jednak na reinterpretowaniu tradycyjnych wzorów.

Gianni Cinti i Sanssouci Midas

W 2020 roku serwis otrzymał nową dekorację autorstwa Gianniego Cintiego. Włoski projektant porusza się pomiędzy modą, grafiką i rysunkiem, a w projekcie Sanssouci Midas wykorzystał złoto zarówno jako detal, jak i element całkowicie zmieniający charakter poszczególnych naczyń.

Złote linie pojawiają się na uchwytach dzbanka czy cukiernicy. W innych elementach dekoracja przestaje być jedynie ornamentem – pokrywa całe powierzchnie. Uszka filiżanek stają się złote, natomiast filiżanki do espresso wraz z talerzykami zostały całkowicie „zanurzone” w złocie.

Cinti nie zmienił historycznej formy serwisu. Wykorzystał ją jako punkt wyjścia do współczesnej interpretacji, budując napięcie pomiędzy rokokowym dziedzictwem a zdecydowaną, niemal graficzną dekoracją.

Jubileuszowa odsłona

Na stulecie serwisu powstała limitowana seria Sanssouci Jubilee Midas. W jubileuszowej wersji złote elementy charakterystyczne dla projektu Cintiego zestawiono z pastelowymi odcieniami błękitu i różu.

Stulecie kolekcji stało się również okazją do przygotowania wystawy. 25 września 2026 roku w salonie Rosenthal Łódź przy ul. Próchnika 1 zainaugurowano jubileuszową ekspozycję. W wydarzeniu uczestniczyli związani z marką artyści i projektanci: Alicja Majewska – Honorowa Ambasadorka Rosenthal, Mikołaj Roznerski, Gianni Cinti oraz Aleksandra Żeromska.

Sto lat jednego projektu

Historia serwisu jest ciekawa przede wszystkim dlatego, że pokazuje ciągłość projektu w świecie nieustannie zmieniających się estetyk. Punktem wyjścia była XVIII-wieczna architektura królewskiej rezydencji. Później powstała interpretacja Karla Bayreuthera, który w 1926 roku przełożył historyczny ornament na język porcelanowego serwisu. Niemal sto lat później po tę samą formę sięgnął Gianni Cinti.

Sanssouci pozostaje więc nie tyle niezmiennym przedmiotem, ile projektem podlegającym kolejnym interpretacjom. Jego podstawowa forma trwa, podczas gdy dekoracje odpowiadają estetyce kolejnych dekad. Historia serwisu Sanssoucie, od poczdamskiego pałacu Fryderyka Wielkiego do współczesnego stołu, trwa więcej niż sto lat. Sam serwis Sanssouci świętuje jednak właśnie swoje pierwsze stulecie. To przykład ponadczasowego projektu, w którym historyczny ornament okazał się punktem wyjścia do kolejnych reinterpretacji.

Zdjęcia: serwis prasowy Rosenthal