„Romance au chocolat”. Czekoladowe światy Mirelli von Chrupek w Bunkrze Sztuki

Czy kolekcja muzealna musi pozostawać związana z miejscem, dla którego powstała? Przeniesienie prac, których autorką jest Mirella von Chrupek z muzeum Fabryka Czekolady E.Wedel do Bunkra Sztuki w Krakowie pokazuje inne podejście do budowania kolekcji, która traktowana jest nie jako zamknięty zbiór, lecz jako projekt, który może funkcjonować w różnych przestrzeniach i za każdym razem wchodzić w nowe relacje z otoczeniem.

„Romance au chocolat” składa się z pięciu dioram, które stworzyła Mirella von Chrupek. Artystka zbudowała z nich pięć odsłon jednego fantazyjnego świata: przygodową, romantyczną, bajkową, salonową i futurystyczną. Punktem wyjścia były historia firmy Wedel oraz charakterystyczne elementy jej wizualnej identyfikacji.

Wcześniej obiekty prezentowano w muzeum Fabryka Czekolady E.Wedel. Teraz znalazły się w przestrzeni jednej z ważnych polskich instytucji zajmujących się sztuką współczesną. Krakowska prezentacja pozwala spojrzeć na nie poza pierwotnym muzealnym i firmowym kontekstem.

Od Zofii Stryjeńskiej do współczesnych artystów

Współpraca Wedla z artystami nie jest nowym zjawiskiem. Jej historia sięga czasów Jana Wedla. Szczególnie interesującym epizodem pozostaje współpraca z Zofią Stryjeńską w latach 30. XX wieku.

Jedna z najbardziej rozpoznawalnych polskich artystek tego okresu projektowała dla firmy opakowania słodyczy. Wśród nich znalazło się pudełko czekoladek deserowych z przedstawieniem pary tańczącej krakowiaka w ludowych strojach oraz opakowanie z wizerunkiem Lajkonika. Projekty użytkowe stawały się w ten sposób nośnikiem charakterystycznego stylu Stryjeńskiej.

W kolejnych dekadach firma kontynuowała współpracę z artystkami i artystami, powierzając im między innymi projektowanie opakowań, plakatów i identyfikacji graficznej produktów.

Dzisiaj do tej tradycji odwołuje się muzeum Fabryka Czekolady E.Wedel, zapraszając współczesnych twórców do interpretowania historii i wizualnego dziedzictwa marki. W jego kolekcji znajdują się między innymi prace Malwiny Konopackiej i Bownika.

Część tych realizacji zaczyna funkcjonować również poza siedzibą muzeum. Prace Bownika były prezentowane w BWA w Krośnie oraz podczas festiwalu sztuki Sny o Gdyni organizowanego przez Fundację Przypływ. Teraz podobną drogę odbywa „Romance au chocolat”.

Współpraca z osobami twórczymi pozwala nam pokazać w innym kontekście wartości marki wywodzące się z jej długiej historii. Zależy nam, żeby nasze dziedzictwo było punktem wyjścia do współczesnych interpretacji, a powstające w ten sposób prace były obecne na szerszą skalę. Dlatego obiekty prezentujemy również w najważniejszych instytucjach i miejscach związanych z prezentowaniem sztuki współczesnej. Przykładem jest wystawa Mirelli von Chrupek w Bunkrze Sztuki w Krakowie, a wcześniej prezentacja prac Bownika w BWA w Krośnie i na festiwalu sztuki Sny o Gdyni organizowanym przez Fundację Przypływ. Dzięki temu kolekcja muzeum może funkcjonować w szerszym obiegu artystycznym, docierając do nowych odbiorców

– mówi Robert Zydel, dyrektor muzeum Fabryka Czekolady E.Wedel.

Mirella von Chrupek twórczyni pięciu światów

Twórczość Mirelli von Chrupek opiera się na budowaniu miniaturowych światów, w których przedmioty, dekoracje i drobne elementy scenografii układają się w rozbudowane narracje. Podobny mechanizm artystka wykorzystuje w „Romance au chocolat”.

Pięć dioram można potraktować jak kolejne rozdziały jednej historii. Zmieniają się stylistyki i scenerie – od bajkowych i romantycznych po futurystyczne – ale wszystkie łączy odniesienie do świata czekolady oraz historii marki, która stała się materiałem do artystycznej interpretacji.

Istotna jest przy tym sama zmiana miejsca ekspozycji. Obiekty zaprojektowane w ramach współpracy artystki z muzeum firmowym zostały przeniesione do galerii sztuki współczesnej. Zestawienie ich z architekturą i programem Bunkra Sztuki pozwala spojrzeć na nie z innej perspektywy i ponownie postawić pytanie o granice między sztuką, projektowaniem, dziedzictwem marki i kulturą wizualną.

Muzealna kolekcja poza muzeum

Krakowska odsłona „Romance au chocolat” jest jednocześnie elementem szerszej koncepcji rozwijanej przez muzeum Fabryka Czekolady E.Wedel. Zakłada ona, że kolekcja nie musi być zbiorem trwale związanym z jedną instytucją i jednym sposobem prezentowania.

Prace mogą podróżować, zmieniać otoczenie i wchodzić w dialog z programami innych instytucji. Wraz ze zmianą miejsca zmienia się również sposób ich odbioru. Obiekty stworzone pierwotnie w kontekście historii konkretnej marki stają się częścią szerszej dyskusji o współczesnej sztuce, kulturze wizualnej i możliwościach reinterpretowania dziedzictwa.

W tym sensie „Romance au chocolat” można czytać nie tylko jako wystawę pięciu fantazyjnych dioram, ale również jako przykład kolekcji traktowanej jako żywy, rozwijający się projekt.

Mirella von Chrupek „Romance au chocolat”
Bunkier Sztuki, Kraków
23 września 2026 – 3 stycznia 2027
Kuratorka: Anna Grochowiak
Współorganizator: muzeum Fabryka Czekolady E.Wedel

Zdjęcia: serwis prasowy organizatora wystawy