Korzenie rzeźby. Podhale żywym laboratorium pracy w drewnie
Sympozjum „Korzenie Rzeźby”, zorganizowane przez Koło Naukowe 44 z warszawskiej ASP, pokazało, jak młodzi twórcy mierzą się z materiałem, który od pokoleń stanowi znak rozpoznawczy regionu. Efektem spotkania jest wystawa w przestrzeniach Muzeum Tatrzańskiego.
4
We wrześniu 2025 r. Podhale znów stało się miejscem spotkania tradycji i współczesności. Sympozjum „Korzenie Rzeźby”, przygotowane przez Koło Naukowe 44 działające na Wydziale Rzeźby warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych, zgromadziło studentów i młodych artystów, którzy przez dwa tygodnie pracowali w drewnie. Inspiracji szukali w Zakopanem, mieście, które od ponad stulecia jest duchową stolicą polskiej rzeźby i snycerstwa. Nieprzypadkowo organizatorzy wybrali właśnie to miejsce.
Zakopane jako stolica rzeźby w drewnie i snycerstwa, była głównym zapalnikiem do znalezienia motywu tegorocznego działania, którego efekty zobaczycie na wernisażu. To właśnie tu na Podhalu ta materia znalazła szczególnych sympatyków. To tu uczeń goni mistrza, a mistrz goni ucznia. Drewno płynie we krwi, z pokolenia na pokolenie wciąż dając nam nowe rozwiązania formalne. Brzega, Rząsa, Kenar, Burzec, Hasior, Stryjeńska… Dłonie każdego z tych twórców miały styczność z drewnem, które często dominowało w ich twórczości
– przypominają organizatorzy wydarzenia.
Od betonu do drewna
Koło Naukowe 44, które powstało z inicjatywy studentów pracowni niedawno zmarłego profesora Adama Myjaka, już rok wcześniej zaznaczyło swoją obecność na Podhalu. W 2024 r. młodzi rzeźbiarze stworzyli monumentalną niemal czterometrową formę z betonu zbrojonego ustawioną na szczycie Jankulakowskiego Wierchu w Kotelnicy Białczańskiej. W tym roku wybór padł na materiał bardziej organiczny i zakorzeniony w lokalnej tradycji – drewno.
Rzeźba jako ścieżka edukacyjna
Owocem kilkunastu dni pracy w Białce Tatrzańskiej stała się m.in. ścieżka edukacyjna wzdłuż trasy narciarskiej Kotelnicy Białczańskiej. To projekt adresowany do rodzin z dziećmi, łączący zabawę z nauką, ale także sposób na pokazanie, że rzeźba w przestrzeni publicznej może pełnić funkcję przewodnika i animatora spotkań.
Jednocześnie każdy z uczestników zrealizował indywidualne prace. Powstawały one po spotkaniach badawczo-historycznych organizowanych przez Muzeum Tatrzańskie i Galerię Antoniego Rząsy.
Wystawa w sercu Zakopanego
Efektem i symbolicznym zwieńczeniem Sympozjum jest wystawa „Korzenie Rzeźby”. Rzeźby powstały podczas pobytu studentów warszawskiej ASP na Podhalu prezentowane są w ogrodach trzech filii Muzeum Tatrzańskiego: Chałupy Gąsieniców Sobczaków, Willi Koliby i Willi Okszy. Wernisaż wystawy miał formę spaceru, który rozpoczął się 19 września 2025 r. w Chałupie Gąsieniców Sobczaków. Ekspozycja będzie dostępna dla publiczności aż do pierwszego śniegu – a więc tak długo, jak pozwoli górska aura.
Jak podkreślają organizatorki:
Wystawa „Korzenie Rzeźby” to nie tylko ukłon w stronę historii polskiej rzeźby na terenie Podhala, ale również pretekst do ponownego i indywidualnego zbadania jednego z najbardziej intrygujących materiałów twórczych.
Kolektyw twórczy
Za koordynację całego przedsięwzięcia odpowiadały: dr Kinga Smaczna-Łagowska, Danuta Kolasa i Natalia Klara Marczewska związane z Wydziałem Rzeźby warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych, a zarazem inicjatorki działań Koła Naukowego 44. W Sympozjum „Korzenie Rzeźby” wzięli udział: Agata Biały, Kacper Brach, Marta Ćwiklińska, Jakub Hałas, Katarzyna Kiełczewska, Danuta Kolasa, Agata Kołtun, Natalia Klara Marczewska, Joanna Napiórkowska, Natalia Przybylska, Emilia Ptach, Filip Sokół, Lena Jarota, Piotr Jakubowski i Kinga Smaczna-Łagowska. Identyfikację wizualną opracowała Alicja Lechowicz, a dokumentację fotograficzną Patrycja Iglar.
Korzenie Rzeźby. Od tradycji do nowoczesności
„Korzenie Rzeźby” to projekt, który wyrasta z lokalnej tradycji, ale na niej nie poprzestaje. W drewnianych rzeźbach młodych artystów widać nie tylko echo dawnych mistrzów, lecz także współczesną wrażliwość – pytania o relację człowieka z naturą, przestrzenią, religią wspólnotą. Spacer po ogrodach muzealnych Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem staje się dzięki temu podróżą przez różne światy sztuki – od intymnych małych prac, przez większe formy, po realizacje o charakterze niemal architektonicznym.
Warto wybrać się na trwającą obecnie wystawę podsumowującą sympozjum „Korzenie Rzeźby” zanim Podhale przykryje pierwszy śnieg.
„Korzenie Rzeźby”
Partnerzy projektu: Ośrodek Narciarski Kotelnica Białczańska, Szkoła Narciarska STOK, Muzeum Tatrzańskie, Galeria Antoniego Rząsy, Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie, Wydział Rzeźby ASP Warszawa, Designdoc.pl, RiesenWood, IGLAR Visuals
Identyfikacja wizualna: Alicja Lechowicz
Zdjęcia: Patrycja Iglar
