Kontrowersyjne „Godło”, czyli Łódź Kaliska w Warszawie

Łódź Kaliska zaczęła działalność w 1979 r. Wystawa w DESA Unicum podsumowuje 45 lat twórczości tej jednej z najciekawszych grup artystycznych w historii polskiej sztuki. Na ekspozycji „Łódź Kaliska. Klasycy absurdu” można zapoznać się z 40 fotografiami i obiektami artystycznymi, w tym dyptykiem „Godło”, którego publikacja na okładce „Playboya” zakończyła się skandalem.

Członkowie grupy Łódź Kaliska łączą sztukę z humorem i absurdem, nie boją się kontrowersyjnych tematów. Wystawa „Łódź Kaliska. Klasycy absurdu” prezentuje przekrój ich twórczości.

Andy Warhol uwiecznił puszkę zupy Campbell’s, Łódź Kaliska słoik rodzimego majonezu. W 2017 r. prace grupy i Warhola prezentowane były razem na wystawie we francuskim Monteilmar. Polski New Pop, zapoczątkowany przez grupę w „Manifeście unieważniającym”, znoszącym podział pomiędzy reklamą i sztuką, powstał 60 lat po zaistnieniu pop-artu na świecie.

Grupa narodziła się z potrzeby buntu. Wyrzuceni z obozu fotograficznego Marek Janiak, Adam Rzepecki, Andrzej Świetlik, Andrzej Wielogórski oraz Andrzej Kwietniewski na strychu kamienicy przy ul. Piotrkowskiej w Łodzi zaczęli realizować działania oparte na dadaistycznych założeniach: prowokacji, absurdzie i negacji zastanych norm.

Znakiem rozpoznawczym Łodzi Kaliskiej były tworzone w drugiej połowie lat 80. inscenizowane fotografie, pastisze arcydzieł europejskiego malarstwa. W interpretacjach Botticellego czy Velázqueza autorstwa Łodzi Kaliskiej widoczny jest duch Duchampa.

Łódź Kaliska zdobyła się na krytykę historii sztuki, jej hierarchii i niedostępności. Zakwestionowała ideę dzieła jako sacrum, sprowadzając je do poziomu gry, w której przeszłość miesza się z teraźniejszością, a sztuka wysoka z popkulturą.

W pierwszych latach po transformacji Łódź Kaliska sięgnęła po estetykę reklamy. Powstały takie prace jak „Tryumf”, stylizowane na kampanie promocyjne, udające reklamy produktów czy idei, ironicznie komentujące kulturę konsumpcyjną i społeczne obsesje. Początek XXI w. przyniósł zainteresowanie grupy narodowymi mitami.

„Parada wieszczów” – cykl prac takich jak „Balladyna selfie” czy „Stefan i Majonez” – jest nie tylko parodią mitologii, ale również próbą rozliczenia się z romantycznym dziedzictwem Polski. To wtedy, w 2004 r. powstała również słynna sesja z nagą personifikacją polskiego orła w koronie, której finał miał miejsce w sądzie

– opisują autorzy wystawy.

Łódź Kaliska w DESA Unicum

Wśród prac prezentowanych w DESA Unicum są „Śniadanie na trawie” nawiązujące do obrazu Édouarda Maneta, „Tryumf geniusza destrukcji” odwołujący się do „Wolności wiodącej lud na barykady”, „Kapliczka ku czci stanu wojennego (Sztuka na zamówienie społeczne)”, czy „Projekt pomnika Ojca-Polaka”.

Na ekspozycji obejrzeć można również cztery numery pisma „Tango” wydawanego przez grupę. Publikacje prezentują twórczość niezależnego łódzkiego środowiska artystycznego.

Wystawa jest dostępna dla publiczności do 18 lutego. 12 lutego o godzinie 18:00 zaplanowano panel dyskusyjny, w którym wezmą udział artyści: Marek Janiak, Adam Rzepecki i Andrzej Świetlik. Goście podzielą się z publicznością wspomnieniami i historiami związanymi z realizacją projektów. Rozmowę poprowadzi krytyczka sztuki Dorota Monkiewicz.

Wystawa „Łódź Kaliska. Klasycy absurdu”
Czas trwania: 7–18 lutego
Miejsce: DESA Unicum, ul. Piękna 1A, Warszawa